Niezwykli mieszkańcy Islandii

5868

Zanim ten ląd, który nazywacie Islandią zasiedlili ludzie, zamieszkały na nim różnego rodzaju duchy opiekuńcze, ukryci ludzie, krasnoludki i trolle. Wszyscy oni żyli w wolności i pokoju. Byłem jednym z tych trolli i wraz z innymi trollami żywiliśmy się wielorybami, morsami, ptakami i rybami. Wieczorami, w naszych jaskiniach, przy ogniskach opowiadaliśmy sobie stare trolle opowieści, graliśmy w piłkę, tańczyliśmy i organizowaliśmy różne inne zabawy i myślę, że uznałbyś je za wspaniałe, gdybyś je oglądał. Ja i moja rodzina mieliśmy dom tutaj na wschodzie i należeliśmy do najznamienitszych spośród trolli. Tak upływał nam czas dopóki istoty ludzkie przybyły by odkrywać ten kraj. To byli przyzwoici ludzie, którzy wierzyli w Odyna, Thora i innych Azów.

fragment z: „Íslenskt vættatal” Árnie Björnsson

Pierwsi osadnicy, którzy przybyli do Islandii przywieźli ze sobą swoje pogańskie religie, czary i przesądy. Będąc wspaniałymi gawędziarzami przekazywali opowieści sobie nawzajem i swoim dzieciom. Przyjęcie chrześcijaństwa w 1000 AD nie zmieniło wiele w wierzeniach ludu. Chrześcijaństwo stało się oficjalną religią, a pogańskie rytuały kultywowano w domowym zaciszu. Oprócz nordyckich mitów rozwijały się także wierzenia w duchy, trolle, ukrytych ludzi i inne nadprzyrodzone stworzenia.

W opowieściach ludowych trolle zachowują postać ludzką, ale są znacznie większe, silniejsze i paskudnie wyglądają. Niektóre z nich mogą być bardzo wredne, ale znane są też przyjazne nam trolle. Natknąć się na nie najczęściej można w górach, jaskiniach i przy klifach. Trolle nocne muszą strzec się słońca. Jeśli zostaną złapane choćby przez promyk, zamieniają się w skały. Według wielu podań trolle wyginęły w XVI wieku, a ostatnie trollice w XIX wieku. Owoce ich pracy oraz sylwetki skamieniałych trolli można znaleźć na wybrzeżach i w górach.

ReynisdrangarReynisdrangar koło Vík według legendy były kiedyś trollami. Usiłowały przyciągnąć statek do brzegu i zostały zaskoczone wschodzącym słońcem. Podobnie jak pewna trollica i troll w Drangavík. Ta para była zajęta tworzeniem nowych wysepek i to też tłumaczy dlaczego jest ich tak wiele w Breiðafjörður.

W skałach, przy drodze między wodospadami Skogarfoss i Seljalandafoss można wypatrzeć dwie pary całujących się trolli. Jeśli się to nie uda, zawsze można jeszcze wybrać się w okolice jaskini Surtshellir i osobiście pocałować trolla.

Choć wielu Islandczyków może powiedzieć, że historie o trollach, to czyste bajki dla dzieci, to nikt nie odważy się przyznać, że nie wierzy w Świątecznych Chłopców. Są oni synami straszliwej Gryli i jej leniwego męża. W przeszłości byli dość złośliwi i nieprzyjemni. Obecnie Świąteczni Chłopcy stali się islandzką wersją Świętego Mikołaja i odwiedzają dzieci przez trzynaście dni przed Świętami Bożego Narodzenia przynosząc podarki grzecznym, a ziemniaki tym, którzy muszą jeszcze poprawić swoje zachowanie.

Istnieje wiele opowieści o ukrytych ludziach, elfach i krasnoludkach. Jeśli natkniemy się na osobę, która wprawdzie wygląda na farmera, ale jest może troszkę staromodnie ubrana, to może to być ukryty człowiek. Oni sami decydują o tym, czy być dla zwykłych ludzi widzialnymi. Zamieszkują wzgórza i głazy. Legenda mówi, że ukryci ludzie to ci potomkowie dzieci Adama, których Ewa nie zdążyła umyć i ukryła przed Bogiem. Rozgniewany Bóg miał jej wtedy powiedzieć, że to co miało być niewidzialne dla Niego, będzie też niewidzialne dla ludzi.

O ile data wymarcia trolli jest mniej więcej znana i obecnie brakuje dowodów na ich współczesną działalność, ukryci ludzie wydają się nadal zamieszkiwać niektóre wzgórza i skały.

Znane są przypadki konieczności zmiany planów budowlanych dróg i na przykład podróżujący między Hveragerði i Selfoss mogą pozdrowić rodzinę ukrytych ludzi zamieszkujących wzgórze naprzeciw kościółka Kotströnd. Ponoć w trakcie przebudowywania drogi przed wzgórzem, które miała ona przecinać, zaczęły psuć się wszystkie maszyny. Nie było możliwe prowadzenie dalszych prac. W końcu sprowadzono osobę, która potrafi nawiązać kontakt z istotami nadprzyrodzonymi i stwierdziła ona, że wzgórze jest czyimś domem, więc ostatecznie drogę poprowadzono omijając siedzibę ukrytych ludzi.

Inaczej rzecz się miała z prawie 30-tonowym głazem, który w maju 2012 roku z Hellisheiði przeniesiono do ogródka jednego z parlamentarzystów. Rodzina ukrytych ludzi, zamieszkująca tę skałę poinformowała za pośrednictwem medium, że chciałaby zamieszkać w trawie. Za zgodą mieszkańców głaz przetransportowano ponad 100 km na Vestmannaeyjar i można było spokojnie kontynuować poszerzenie drogi przez Hellisheiði.

Zapewne wiele osób miało do czynienia z ‘búálfar´ (elfy mieszkalne), nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Choć raczej przyjazne, mają troszkę brzydką cechę ‘pożyczania’ różnych rzeczy. Jeśli zauważymy, że coś nam zginęło i potem znajdujemy ten przedmiot w miejscu, które z całą pewnością wcześniej sprawdzaliśmy, to jest to ewidentny dowód na to, że naszymi współlokatorami są elfy mieszkalne.

Jedna z legend opowiada, że w pewnym mieście kilkoro dzieci bawiło się nad jeziorem. W pewnym momencie zobaczyły szarego konia i podeszły, żeby go obejrzeć. Jedno z dzieci weszło na niego, a po chwili dołączyły do niego pozostałe, poza najstarszą dziewczynką. Wówczas koń ruszył ‘z kopyta’ i wraz z dziećmi rzucił się do jeziora. Ocalała dziewczynka wróciła do domu i opowiedziała co się wydarzyło. Stąd dowiedzieli się ludzie, że dzieci zostały uprowadzone przez nykura.

nykurNykur to koń wodny i choć wygląda jak zwykły szary, czasem brązowy koń, na Islandii powinny się go wystrzegać szczególnie dzieci. Opisany powyżej przypadek to tylko jedna z wielu podobnych legend. Konie wodne poznać można po wykręconych do tyłu kopytach i uszach. Zamieszkują one jeziora, rzeki, potoki, a mogą nawet występować w morzu. Mówi się, że jeden z nich pojawia się jednego roku w jeziorze Tjörnin w Reykjaviku, a w kolejnym w Hafravatn. Ponoć te jeziora są połączone podziemnymi kanałami i kiedy taki „nykur” się nimi przemieszcza, a Tjörnin jest zamarznięte, w Reykjaviku słychać straszne dudnienie.

Konie wodne to tylko jedne z wielu nadnaturalnych zwierząt, o których mówią podania ludowe. W oceanie mieszkają różnego rodzaju syreny i potwory. Tajemnicze stworzenia mogą zamieszkiwać za wodospadami, a w niektórych jeziorach można spotkać olbrzymie robale, z których najsłynniejszy jest ten z jeziora Lagarfljót na wschodzie kraju.

Mówiąc o nadprzyrodzonych mieszkańcach Islandii trzeba też wspomnieć o duchach. Jest ich tu bardzo dużo i poświęcono im nawet muzeum „Draugasetrið”, które znajduje się w Stokkseyri, niecałe 60 km od Reykjaviku.
W samej stolicy budynek Höfði, który znany jest przede wszystkim z tego, że w 1986 odbyło się tu spotkanie prezydentów Gorbaczowa i Reagana, słynny jest także dlatego, że …. jest nawiedzony przez ducha młodej kobiety. Ostatni ambasador brytyjski, który mieszkał w Höfði, tak źle znosił towarzystwo „białej damy”, że nakłonił rząd brytyjski do sprzedaży budynku.

Przejeżdżając koło góry Helgafell w Mosfellsbaer, lepiej nie zabierać „na stopa” młodej kobiety ubranej w strój pielęgniarki. Mogłoby się tak zdarzyć, że skończymy w polu kamiennej lawy, jak to się już niektórym przydarzyło od czasu, gdy pewna pielęgniarka ze szpitala, który tu kiedyś istniał, zginęła w tajemniczych okolicznościach.

Czy Islandczycy wierzą w te wszystkie cuda? Hm…. Generalnie wydaje się, że wierzą mniej więcej tak jak my wierzymy w Smoka Wawelskiego i Warszawską Syrenkę. Chociaż z drugiej strony, czy istnieje gdzieś na świecie kraj, w którym była minister edukacji zostaje czarodziejką, jako pierwsza kobieta zostaje przyjęta do Islandzkiej Gildii Magów i jest to wiadomość publikowana przez poważne czasopismo? Albo poseł, który interweniuje w sprawie przenosin głazu zamieszkanego przez ukrytych ludzi?
Ciekawe, czy czytelnicy Icelandnews.is w czasie swoich wojaży po Wyspie natknęli się na jakieś ślady tych, którzy zamieszkali ją przed Islandczykami?

Zachęcamy do przysłania zdjęć na adres redakcja@icelandnews.is. Utworzymy z nich galerię „niezwykłych mieszkańców Islandii”.

Opublikowany w: